Poste Restante

Ha, De Nieuwe Reporter, discussiesite voor toute journalistiek Nederland, organiseert een Extreme Journalist Makeover: Multimedia Edition, of zoals auteur Jaap Stronks het noemt: de Nieuwemedia-Uitdaging 2008. Eens even zien, waar moet een hedendaagse journalist tegenwoordig allemaal aan voldoen?

• Gebruik RSS, minstens 20 feeds.
  Check. In mijn RSS-reader zitten er meer dan 100.
• Gebruik mobiel internet, liefst met een Nokia N95 en T-Mobile Databundel.
  Hm. Nokia 6300 met Telfort-bundel. Toch check.
• Begin een weblog met reactiemogelijkheid.
  Check. Sinds 2000 alhier aanwezig. Al post ik vaker niet dan wel.
• Maak foto’s en video’s.
  Check. Foto’s en video’s. Vast niet hoe DNR ze bedoelt, maar ze zijn er wel.
• Word lid van sociale netwerken, met name Facebook en Hyves.
  Facebook en Hyves. En LinkedIn, en Netlog (de Wibra onder de sociale netwerken, met ook nog eens gender-problemen bij de adverteerders), en MySpace, en Orkut, enzovoort, enzovoort. Ik ben een social network whore.
• Ga Twitteren.
  De derde in Nederland, m’neer. Na Caroline natuurlijk. Want Caroline is altijd eerst.
• Gebruik social bookmarking, bijvoorbeeld bij del.icio.us.
  Check. Al gebruik ik het meer passief, en als makkelijk linklog.

Nou, volgens het lijstje van DNR ben ik helemaal Journalist 2.o. Ware het niet dat ik geen idee heb of ik überhaupt nog wel in aanmerking kom voor het predikaat Journalist. Want niet alleen heb ik mijn NVJ-lidmaatschapskaart in 2004 verscheurd, ook is het alweer jaren geleden dat ik een fatsoenlijk interview heb afgenomen. Ik tik nog geregeld stukjes, maar die volgen slaafs de elk-feit-drie-keer-gecheckte rapporten van ons hoofdkantoor. Verder houd ik me vooral bezig met redigeren, met online strategie en het ontwikkelen van de website. Meer internetmens dan journalist dus.

Maar goed, ik heb wel een journalistieke opleiding gevolgd, heb zelfs een diploma gehaald en ben een poosje echt journalistiek bezig geweest. En ik ben erg thuis op het internet. En als ik deze lijst zie, dan weet ik niet wat ik er van moet denken. Natuurlijk is het heel belangrijk om crossmediaal te kunnen werken, en natuurlijk is het belangrijk als je weet waar men het over heeft op digitaal gebied. Maar is de digibete verslaggever die deze lijst keurig afwerkt helemaal thuis op het internet, en klaar voor de heerlijke nieuwe wereld die multimedia heet?

Nee, volgens mij niet. Wie braaf deze lijst volgt om zijn loopbaan ‘winterklaar’ te maken, zou na een paar maanden wel eens van een koude kermis thuis kunnen komen. Voorbeeld: Een weblog moet je niet starten omdat dat nu eenmaal zo hoort, dat moet je doen uit de overtuiging dat jij iets toe kan voegen aan alles wat er al is. Omdat je het voelt kriebelen om te schrijven, ook als je op je werk al kilometers aan regels tekst geschreven hebt. Het mooie aan internet is dat negentig procent van de zaken die de moeite waard zijn, wordt gemaakt door gemotiveerde mensen die een drang hebben om die kennis en creativiteit te delen. Die drang kan meestal niet kunstmatig opgewekt worden. Internet is al vol genoeg met na twee weken verlaten weblogs en lege profielen.

En zo zijn er meer dingen. RSS gebruik ik om de uit de hand gelopen hoeveelheid websites die ik elke dag volg in toom te houden. De gemiddelde digibete journalist zal braaf zijn 20 kranten erin stoppen, elke ochtend zijn reader openen, en zich vervolgens afvragen wat hier nou ook alweer zo handig aan is. Je kunt mensen een behoefte niet opdringen. Sociale netwerken en Twitter kunnen iemand alleen ‘betoveren’ als die persoon genoeg vrienden heeft, waarvan hij ook nog eens wil weten hoe het met ze gaat. Als zijn enige vriend zijn collega aan de overkant is, die hij toch iedere dag spreekt, dan zal hij zich nooit echt thuis voelen, laat staan de site gebruiken voor enig journalistiek doel. Hetzelfde geldt als hij alleen vage kennissen volgt die hem eigenlijk niets kunnen schelen. Als er geen noodzaak is, dan zal hij niet overtuigd raken.

En zo kunnen we nog wel even doorgaan. Het is een sympathiek idee, zo’n lijstje, maar ik ben bang dat het meer dan alleen een simpel stappenplan vergt om jezelf thuis te voelen in deze nieuwe multimedia-wereld. Je moet lezen, kijken, doen en vooral de dingen die je doet echt willen, en niet doen omdat een ander het zegt.